Lompat ke isi

Pamainan Dhakon

Dari Wikibuku

Dhakon adolah pamainan tradisional nan dimainkan dek anak-anak jo urang gadang, urang biaso jo bangsawan. Pamainan ko punyo makna filosofis di dalamnyo. Kato dhakon barasa dari kato akar dhaku, nan aratinyo "mangaku baso sasuatu adolah miliak awak."

Dari namo pamainan, mudah ditebak bahaso inti dari pamainan adolah pamain mancubo untuak mangaku sasuatu sabagai miliaknyo surang. Pamainan ko marupokan pamainan rekreasi nan bisa dimainkan di wakatu luang. Bisa dimainan di banyak tampek, sarupo di halaman, di meja, di gazebo, di ateh gazebo, di surambi, jo sabagainyo.

Caro bamain

[suntiang | suntiang sumber]
  1. Untuak bamain dhakon, satiok lubang sawah diisi dulu jo jumlah bibit nan samo jo lubang-lubang di satiok barih. Misalnyo, kalau sawah satiok barisan ado 9, mako 9 bijo nan paralu diisi.
  2. Sasudah sado sawah panuah, permainan bisa dimulai. Pamain partamo nan ka bamain ditantuan jo ping sut.
  3. Satiok pamain punyo barisan sawah jo lumbung di sabalah kanannyo (pamain).
  4. Mulonyo, pamain nan manang dapek main dulu jo malakuan saku. Untuak mangarajoan iko, pamain maambiak sadoalah bijo di sawah nomor 1 (lubang paliang kida) jo manjatuahannyo ciek-ciek ka satiok lubangnyo surang-surang ka suok (saaraih jarum jam). Jo caro iko, bijo tarakhir jatuah ka lubang lumbung.
  5. Sasudah bibit abih, giliran lawan nan ka malakuan saku. Pamain maambiak sadoalah bijo nan ado di lubang paliang kida dan maisinyo ciek-ciek ka lubang nan kanan, sahinggo bijo nan tarakhia juo jatuah ka lumbungnyo.
  6. Kamudian, pamain partamo baganti-ganti manyaku, maambiak bibit dari sabuah sawah miliaknyo jo yang dikahandakinyo (bebas mamiliah).
  7. Satiok bijo harus dimasuakan ka dalam lubang di sawah surang-surang di sabalah kanan, lumbung surang-surang, jo sawah lawannyo. Namun, lumbung lawannyo indak paralu diisi jo bijo.
  8. Jikok bijo tarakhia mandarek di lubang nan diisi jo bijo, pamain dapek maambiak sadoalah bijo di lubang itu dan malanjuikan sakunyo.
  9. Kalau biji tarakhia mandarek di lubang gandum atau sawah nan kosong, nan disabuik juo andhok, mako pamainan salasai.
  10. Sairiang jo bajalannyo pamainan, samakin banyak sawah nan akan manjadi langang.
  11. Nan manang dalam pamainan dhakon ditantuan dari jumlah biji nan dikumpuakan.